4 Lợi Ích Của Dầu Cá Cho Chó Và Cách Dùng Chuẩn

4 tác động sinh học nổi bật của EPA và DHA từ dầu cá

Dầu cá biển chứa nhiều axit béo omega 3. Cơ thể chó không thể tự tạo ra các chất béo này. Chúng phải lấy chất béo từ đồ ăn hàng ngày hoặc viên uống bổ sung. Dầu từ cá béo vùng nước lạnh cung cấp trực tiếp EPA và DHA. Hai tên này chỉ hai loại axit béo có lợi cho thú cưng. Nguồn thực vật chỉ cung cấp chất ALA. Cơ thể chó phải qua nhiều bước phức tạp mới dùng được ALA. Bổ sung đúng hai chất từ dầu cá đem lại bốn lợi ích cho vật nuôi.

Lợi ích đầu tiên là cải thiện da và giảm dị ứng. Axit béo omega 3 giúp hạ thấp nồng độ chất gây viêm cytokine trong máu. Cytokine là các phân tử kích hoạt phản ứng ngứa và viêm của hệ miễn dịch. Chó có thể gặp các dị nguyên từ môi trường như phấn hoa, bụi nhà hoặc ve rận. Khi đó, dầu cá giúp xoa dịu cảm giác ngứa ngáy dữ dội. Thú cưng bớt cào gãi gây trầy xước da. Tình trạng vảy gàu khô ráp cũng giảm dần. Nhờ hấp thu đủ chất béo tốt, chó sẽ có bộ lông bóng mượt và lớp da khỏe mạnh.

Lợi ích thứ hai là bảo vệ khớp và giảm thiểu sự đau đớn ở chó thoái hóa khớp. Theo tài liệu thú y từ PetMD, EPA và DHA có khả năng làm giảm sự sản sinh các lipid gây viêm tại các mô sụn và bao hoạt dịch. Nghiên cứu lâm sàng cho thấy chó bị viêm khớp được bổ sung dầu cá sẽ vận động linh hoạt hơn. Chúng đứng lên ngồi xuống dễ dàng hơn nhiều. Các biểu hiện cứng khớp cũng giảm rõ rệt so với nhóm không dùng. Đây là giải pháp hỗ trợ dinh dưỡng an toàn cho các giống chó lớn hoặc chó bước vào độ tuổi lão hóa.

Lợi ích thứ ba là hỗ trợ tim mạch và làm chậm tổn thương thận mạn tính. Dầu cá có đặc tính chống đông máu tự nhiên. Chất này hỗ trợ ngừa cục máu đông và giảm nguy cơ rối loạn nhịp tim mang tên rung nhĩ. Đối với chức năng thận, omega 3 hỗ trợ hạ mức huyết áp cao. Dưỡng chất này còn giảm lượng protein thất thoát qua nước tiểu. Nhờ đó, phản ứng viêm phá hủy các đơn vị lọc máu trong thận sẽ bị kìm hãm.

Lợi ích thứ tư là hỗ trợ hệ thần kinh cho chó con và duy trì trí lực cho chó già. Một nghiên cứu năm 2012 đã theo dõi nhóm chó con được bổ sung DHA. Nhóm chó này học hỏi và ghi nhớ tốt hơn hẳn. Chúng cũng đạt điểm cao khi hoàn thành bài huấn luyện. Với chó già bị sa sút trí tuệ, omega 3 giúp tăng khả năng định hướng. Dưỡng chất này giúp chó nhận diện người quen dễ dàng hơn. Chó cũng hòa đồng hơn khi ở cạnh đồng loại. Bạn có thể cho chó ăn cá mồi nguyên con định kỳ. Đây là cách bổ sung dưỡng chất tự nhiên và an toàn.

Các dạng chế phẩm dầu cá và cách kiểm tra độ tinh khiết sản phẩm

Dầu cá thương mại hiện nay được phân chia thành ba nhóm điều chế chính, mỗi nhóm mang đặc tính sinh học và mức độ hấp thu khác nhau. Dạng thứ nhất là dầu triglyceride tự nhiên (natural triglyceride oil). Đây là dạng ít qua xử lý hóa học công nghiệp nhất và cơ thể loài chó có thể tiêu hóa, hấp thu một cách tự nhiên nhất. Tuy nhiên, do ít tinh chế nên sản phẩm này đòi hỏi nguồn gốc nguyên liệu phải cực kỳ sạch để tránh lẫn các chất gây ô nhiễm môi trường.

Dạng thứ hai là dầu ethyl ester (ethyl ester oil). Dạng này được chưng cất phân đoạn ở cấp độ phân tử nhằm loại bỏ hoàn toàn các tạp chất, kim loại nặng và thủy ngân. Quy trình sản xuất này cho phép cô đặc hàm lượng EPA và DHA ở mức rất cao trong mỗi mililit dung dịch. Dạng thứ ba là dầu triglyceride tổng hợp, còn gọi là synthetic triglyceride oil. Đây là chất béo nhân tạo. Dạng này có tỷ lệ hấp thu sinh học thấp nhất trong đường ruột của thú cưng.

Khi tìm dầu cá, bạn nên chọn sản phẩm từ các loài cá nhỏ vùng nước lạnh. Các loại cá này gồm cá trích, cá mồi hoặc cá thu. Chúng sống ở bậc thấp trong chuỗi thức ăn nên tích tụ rất ít độc tố. Bạn không nên chọn dầu từ các loài cá săn mồi kích thước lớn. Hãy đọc kỹ nhãn thành phần trên bao bì. Bạn có thể kết hợp thêm vitamin và khoáng chất cho chó. Việc này giúp thú cưng luôn giữ được thể lực cân bằng.

Người nuôi tuyệt đối không cho chó uống dầu cá của người. Viên uống của người có tỷ lệ vi chất không hợp với cơ thể chó. Một số viên nang cho người còn chứa chất làm ngọt nhân tạo xylitol. Xylitol nằm trong nhóm thực phẩm nguy hiểm cho chó. Chất này làm tụt đường huyết cấp tính. Gan của chó cũng có thể bị hoại tử chỉ sau vài giờ. Người bán thường nói quá công dụng để bán hàng. Bạn nên hỏi ý kiến bác sĩ thú y trước khi mua.

Phương pháp theo dõi và đánh giá mức độ tiếp nhận dầu cá ở chó

Mỗi cá thể chó có hệ vi sinh đường ruột và khả năng dung nạp chất béo hoàn toàn khác nhau. Khi bắt đầu đưa dầu cá vào bữa ăn, bạn cần thực hiện theo nguyên tắc thăm dò với lượng nhỏ rồi tăng dần từng bước. Bạn có thể trộn dầu cá dạng lỏng trực tiếp vào thức ăn ướt hoặc cho uống viên nang mềm cùng với bữa ăn chính. Cho chó uống dầu cá lúc bụng đói dễ dẫn đến phản xạ kích ứng niêm mạc dạ dày.

Tài liệu chuyên khoa từ PetMD nhấn mạnh rằng dầu cá không tạo ra sự biến chuyển tức thì chỉ sau một vài bữa ăn. Cơ thể chó thường cần từ vài tuần bổ sung đều đặn để nồng độ axit béo trong màng tế bào đạt đến ngưỡng trị liệu cần thiết. Trong suốt giai đoạn này, bạn phải quan sát kỹ lưỡng các phản ứng sinh hoạt thường ngày của chó cưng.

Hệ tiêu hóa của chó có thể quá tải chất béo khi uống dầu cá. Lúc đó, chó hay liếm mép liên tục hoặc chảy nước dãi. Thú cưng đi lại bồn chồn, ợ tanh hoặc nôn ra bọt trắng. Men tụy không xử lý kịp dầu thừa sẽ khiến phân bị nhão. Phân có thể đổi màu sáng hoặc chuyển thành tiêu chảy lỏng. Nếu chó hợp thuốc, phân sẽ giữ khuôn chắc. Hơi thở của chó không bị tanh nồng. Làn da của thú cưng cũng giảm bớt khô ngứa sau vài tuần.

Bác sĩ thú y Jerry Klein từ Hiệp hội Chó Hoa Kỳ (AKC) đã đưa ra một lưu ý cần nhớ. Việc bổ sung dầu cá liều cao lâu ngày cùng chế độ ăn ngũ cốc có thể làm cạn kiệt lượng vitamin E của chó. Axit béo chưa bão hòa rất dễ bị oxy hóa bên trong các mô tế bào. Khi đó, cơ thể thú cưng phải tiêu thụ nhiều vitamin E để trung hòa các gốc tự do. Bạn cần trao đổi với bác sĩ thú y để kiểm tra xem khẩu phần của chó có cần bổ sung thêm vitamin E hay không.

Thang đo phản ứng cơ thể và hướng xử lý theo từng mức độ

Bảng dưới đây phân loại chi tiết các cấp độ phản ứng lâm sàng của chó khi dùng dầu cá. Kèm theo đó là các hành động khắc phục cụ thể cho từng mức độ. Thông tin này giúp người nuôi đưa ra cách xử lý chính xác tại nhà.

Với chó thuộc Cấp độ 2, bạn nên chia lượng dầu cá thành hai cữ nhỏ mỗi ngày. Cách này tốt hơn việc dồn toàn bộ vào một bữa. Thói quen này giúp tuyến tụy tiết dịch tiêu hóa kịp thời. Bạn có thể tìm hiểu thêm về cách xây dựng bữa ăn khoa học mỗi ngày. Hãy tham khảo các bài viết tại chuyên mục thức ăn của chó để có cái nhìn tổng thể.

Kỹ thuật bảo quản dầu cá tránh oxy hóa trong khí hậu nóng ẩm

Axit béo omega 3 chứa nhiều liên kết đôi trong cấu trúc phân tử. Đặc điểm này làm dầu cá rất nhạy cảm với nhiệt độ, ánh nắng và khí oxy. Khi tiếp xúc với không khí, dầu cá sẽ bị biến chất rất nhanh. Quá trình này được gọi là hiện tượng oxy hóa chất béo. Khí hậu Việt Nam nóng ẩm quanh năm. Thời tiết oi bức làm dầu cá hỏng nhanh hơn nhiều so với xứ lạnh. Bạn cần chú ý bảo quản dầu thật cẩn thận.

Dầu cá bị biến chất sẽ mất hết tác dụng tốt ban đầu. Nó còn tạo ra các chất độc gây hại cho ruột và dạ dày thú cưng. Chó ăn phải dầu thiu dễ bị đau dạ dày cấp, nôn mửa và tiêu chảy kéo dài. Bạn có thể nhận biết dầu hỏng qua màu sắc sẫm đục của chất lỏng. Dầu hỏng bốc mùi hôi gắt rất khó chịu. Mùi này khác hẳn mùi thơm nhẹ của cá biển tươi còn mới.

Bạn cần giữ trọn độ tươi của sản phẩm bằng cách bảo quản cẩn thận. Dưới đây là những lưu ý cần thực hiện:

• Bạn nên ưu tiên mua chai thủy tinh tối màu hoặc bình nhôm chuyên dụng. Thiết kế vòi nhấn kín khí sẽ ngăn ánh nắng mặt trời chiếu vào.
• Sau khi mở nắp, bạn hãy để chai dầu cá vào ngăn mát tủ lạnh. Mỗi lần dùng xong, bạn nhớ vặn thật chặt nắp chai. Việc đậy kín giúp ngăn chặn hoàn toàn hơi ẩm và không khí lọt vào.
• Bạn không nên mua chai dầu cá có dung tích quá lớn nếu nuôi một chú chó nhỏ. Hãy chọn dung tích vừa phải để dùng hết trong vòng 30 đến 60 ngày. Thời hạn này tính từ ngày bạn mở nắp sản phẩm.
• Kiểm tra kỹ hạn sử dụng và loại bỏ ngay sản phẩm nếu thấy có cặn lạ, biến đổi màu sắc hoặc có mùi ôi thiu bất thường.

Bên cạnh việc bảo quản, người nuôi cần nắm vững các ranh giới an toàn thú y. Dầu cá là một chất bổ sung dinh dưỡng chứ không thể thay thế cho các phác đồ y khoa nội trú. Chó có thể gặp các triệu chứng nguy kịch như bụng trướng to căng cứng hoặc nôn ra dịch nâu hay mật vàng. Thú cưng cũng có thể bị co giật, thở dốc và tím tái lưỡi. Khi thấy các dấu hiệu này, bạn phải lập tức đưa thú cưng đến trạm thú y gần nhất. Bạn tuyệt đối không tự ý gây nôn cho chó tại nhà bằng nước muối hay oxy già. Những dung dịch này có thể làm loét niêm mạc dạ dày. Chúng sẽ khiến thú cưng tử vong rất nhanh chóng.